Heb je een tijdelijke oudedagslijfrente en wil je de uitkeringshoogte aanpassen? Dat begrijpen we goed – omstandigheden veranderen en soms past je huidige uitkering niet meer bij je situatie. Helaas is het aanpassen van een lopende lijfrente bijna onmogelijk en kan het je duur komen te staan.
Wat is een tijdelijke oudedagslijfrente?
Een tijdelijke oudedagslijfrente is een manier om je pensioenkapitaal uit te laten keren over een bepaalde periode. In tegenstelling tot een gewone lijfrente die tot je overlijden doorloopt, kun je bij een tijdelijke variant zelf bepalen over hoeveel jaar je het geld wilt spreiden – minimaal vijf jaar.
Het werkt zo: je hebt een potje geld gespaard (vaak in een BV) en wilt dit gespreid uitkeren krijgen. Bij de start bepaal je hoeveel jaar de uitkering moet duren en hoe hoog de jaarlijkse bedragen zijn. Je kunt kiezen voor gelijke bedragen elk jaar, of voor oplopende of aflopende uitkeringen.
De Belastingdienst heeft strikte regels voor deze constructies. Ze gebruiken een rekenrente van minimaal 4% om te bepalen wat je lijfrente waard is. Dit is belangrijk voor je belastingaangifte.
Kun je de uitkeringshoogte nog wijzigen?
Kort gezegd: nee, dat kan vrijwel niet. Zodra je lijfrente-uitkeringen zijn gestart, staat de hoogte vast. De belastingwet is hier heel streng in omdat je destijds belastingvoordeel hebt gehad bij het opbouwen van je kapitaal.
Er is maar één uitzondering: als er iets heel ingrijpends gebeurt dat je bij de start niet kon voorzien. Denk aan ernstige ziekte met hoge zorgkosten of grote financiële tegenslag. Maar zelfs dan moet je vooraf toestemming vragen aan de Belastingdienst, en die zijn er heel streng in.
De reden voor deze strenge regel is simpel: de overheid wil voorkomen dat mensen hun uitkeringen steeds aanpassen voor belastingvoordeel. Daarom moet je bij de start goed nadenken over wat je nodig hebt.
Wat gebeurt er als je toch aanpast?
Als je zonder toestemming je uitkering aanpast, word je zwaar bestraft. Je moet dan ongeveer 70% belasting betalen over de totale waarde van je lijfrente. Dit bestaat uit gewone inkomstenbelasting (tot 49,5%) plus een extra boete van 20%.
Een voorbeeld: stel je lijfrente is €400.000 waard. Bij een verboden aanpassing betaal je ongeveer €280.000 aan belasting. Dat is bijna al je geld kwijt!
Het maakt niet uit of je de uitkering verhoogt of verlaagt – elke wijziging wordt bestraft. Zelfs als je minder geld zou willen, wat eigenlijk in het voordeel van de fiscus is, krijg je toch deze zware boete.
Welke alternatieven heb je?
Gelukkig zijn er andere manieren om je financiële situatie aan te passen zonder je lijfrente te wijzigen:
Andere inkomsten aanpassen: Je kunt bijvoorbeeld je AOW uitstellen of vervroegen, of kijken naar andere inkomstenbronnen die je wel kunt beïnvloeden.
Dividend uit je BV: Als je lijfrente in een BV zit, kun je mogelijk extra dividend uitkeren naast je lijfrente-inkomen.
Gehele lijfrente afkopen: Dit is drastisch, maar soms de beste oplossing. Je betaalt dan wel belasting over het hele bedrag in één keer, maar zonder de extra boete van 20%.
Slim omgaan met aftrekposten: Door hypotheekrente, giften of andere aftrekbare kosten goed te timen, kun je de belasting op je lijfrente-inkomen verlagen.
Hoe vraag je aanpassing aan (als het echt moet)?
Mocht je echt in een uitzonderlijke situatie zitten, dan is professionele hulp essentieel. Je adviseur moet eerst beoordelen of je situatie überhaupt in aanmerking komt voor een uitzondering.
Je hebt stevige bewijzen nodig: medische rapporten bij ziekte, financiële overzichten bij calamiteiten, of andere objectieve documenten. Vervolgens dien je een officieel verzoek in bij de Belastingdienst.
Dit proces duurt minimaal drie tot zes maanden. Je mag niets wijzigen voordat je schriftelijke goedkeuring hebt. Doe je dat wel, dan krijg je automatisch de zware boete.
Wanneer is aanpassing de moeite waard?
Eerlijk gezegd: bijna nooit. De belastingboete van 70% is zo hoog dat alternatieven vrijwel altijd beter uitpakken. Alleen bij echt dramatische omstandigheden – zoals levensbedreigende ziekte met onbetaalbare zorgkosten – kan het overwogen worden.
Veranderde pensioeninkomsten of belastingoptimalisatie zijn geen geldige redenen. De Belastingdienst verwacht dat je dit soort zaken bij de start al meeneemt in je planning.
Het beste advies: denk goed na voordat je begint. Kies eventueel voor een kortere looptijd of zet niet al je geld in één lijfrente. Dat geeft je meer flexibiliteit voor de toekomst.
Hoe GeldZo helpt met lijfrente-uitkeringen
Bij GeldZo begrijpen we dat lijfrente-constructies complex zijn en dat je situatie kan veranderen. Daarom helpen we je op verschillende manieren:
- We analyseren je huidige situatie en zoeken naar alternatieven zonder kostbare aanpassingen
- We optimaliseren je BV-structuur om extra dividend mogelijk te maken naast je lijfrente
- We berekenen of afkoop van je lijfrente financieel voordeliger is dan vasthouden
- We zorgen voor correcte jaarlijkse waardering en belastingaangifte
- Bij echte noodgevallen begeleiden we het proces voor toestemming bij de Belastingdienst
Onze specialisten werken dagelijks met slapende BVs en lijfrente-constructies. We zorgen ervoor dat je alle mogelijkheden kent en de beste keuze maakt voor jouw situatie. Neem contact op voor een vrijblijvend gesprek over jouw mogelijkheden.
